Odsetki ustawowe, Odsetki podatkowe, Odsetki maksymalne - 2014, 2013, 2012 - zasady naliczania, tabela, podstawa prawna

ODSETKI USTAWOWE

Odsetki ustawowe stanowią formę odszkodowania za zwłokę w spełnieniu świadczeń pieniężnych.
Należą się zarówno przedsiębiorcom, jak i osobom nie prowadzącym działalności gospodarczej.
Wierzyciel nie musi wykazywać swoich strat, wystarczy udowodnienie okresu zwłoki oraz wysokości kwoty dłużnej, aby otrzymać odszkodowanie.

Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona - należą się odsetki ustawowe.

Wysokość odsetek ustawowych określa Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.

Tabela 1. Stawki odsetek ustawowych obowiązujące w wybranych okresach:
Od dnia Stawka

15/12/2008 13,00%
15/10/2005 11,50%
10/01/2005 13,50%
25/09/2003 12,25%
01/02/2003 13,00%
25/07/2002 16,00%
15/12/2001 20,00%
01/11/2000 30,00%
(stawka w lach: 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014 nie zminiała się)

Wzór na wyliczanie odsetek ustawowych:

Kz x L x O
------------- = On
365

gdzie poszczegolne symbole i liczby oznaczają:
Kz - kwotę zaległości,
L - liczbę dni zwłoki,
O - stawkę odsetek za zwłokę w stosunku rocznym,
365 - liczbę dni w roku,
On - kwotę odsetek,

Np. zaległość: 100 zł, dni zwłoki: 10, stopa odsetek ustawowych: 30%.
100 × 10 × 30% / 365 = 0,82 zł

obliczanie odsetek ustawowych w Excel (kalkulator odsetkowy): odsetki ustawowe kalkulator | odsetki ustawowe 2014 tabela wysokość | kalkulatory odsetek w Excel | odsetki ustawowe 2014 tabela | odsetki - kalkulator (funkcja uzupełniająca) do Excel

W przypadku obliczania odsetek ustawowych za zwłokę w spełnieniu świadczenia istniejącą w okresach, w których obowiązywały rożne stawki odsetek, odsetki są naliczane według wzoru odrębnie za każdy z tych okresów, a następnie sumowane.

Jeżeli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, tzn. w święto lub w niedzielę, wówczas ulega on przesunięciu na następny dzień niebędący ustawowo wolnym od pracy (np. z niedzieli na poniedziałek). Jeżeli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, np. na sobotę, wówczas nie ulega on przesunięciu.

W umowie można zastrzec również tzw. odsetki umowne, określone procentowo albo w postaci wielokrotności odsetek ustawowych. Należy jednak uważać, aby zastrzeżone odsetki nie były zbyt wysokie, gdyż może to prowadzić do nieważności postanowienia umownego.

Odsetki ustawowe - Podstawa prawna.

Rozporządzenie Rady Ministrów z 4 grudnia 2008 r. w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 220, poz. 1434).
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):

Art. 359. § 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
§ 2(1). Maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego (odsetki maksymalne).
§ 2(2). Jeżeli wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej przekracza wysokość odsetek maksymalnych, należą się odsetki maksymalne.
§ 2(3). Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych, także w razie dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy.
§ 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego.

Art. 481. § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.

Art. 482. § 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
§ 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe.

ODSETKI PODATKOWE

Odsetki budżetowe, odsetki od zaległości budżetowych nazywane również odsetki podatkowe lub odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych lub ZUS - odsetki pobierane od wszystkich podatków i innych należności budżetowych z tytułu ich nieterminowych wpłat. Stawki odsetek budżetowych ustalane i ogłaszane są przez Ministra Finansów w Monitorze Polskim. Odsetki podatkowe stanowią 200 proc. podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego. Odsetki budżetowe (odsetki podatkowe, odsetki ZUS) zaliczane są w rachunkowości finansowej do kosztów finansowych. Odsetki podatkowe Nie stanowią kosztu uzyskania przychodów.

Tabela 1. Odsetki podatkowe - Stawki obowiązujące w wybranych okresach:

Od dnia Stawka Stawka obniżona Podstawa prawna
06/06/2013 10,00 7,75
06/06/2013 10,50 7,88 M.P.2013.537
09/05/2013 11,00 8,25 M.P.2013.442
07/03/2013 11,50 8,63 M.P.2013.163
07/02/2013 12,50 9,38 M.P.2013.90
10/01/2013 13,00 9,75 M.P.2013.26
06/12/2012 13,50 10,13 M.P.2012.1008
08/11/2012 14
10/05/2012 14,5
09/06/2011 14
12/05/2011 13,5
06/04/2011 13
20/01/2011 12,5
09/11/2010 12
25/06/2009 10
26/03/2009 10,5
26/02/2009 11,5
28/01/2009 11,5
24/12/2008 13
27/11/2008 14,5
26/06/2008 15
27/03/2008 14,5
28/02/2008 14
31/01/2008 13,5
29/11/2007 13

W przypadku złożenia prawnie skutecznej korekty deklaracji wraz z uzasadnieniem przyczyn korekty i zapłaty w całości, w ciągu 7 dni od dnia złożenia korekty, zaległości podatkowej, stosuje się obniżoną stawkę odsetek za zwłokę w wysokości 75 % stawki zwykłej. Jest to zachęta do samodzielnego korygowania błędów przez podatników.
Tej obniżonej stawki odsetek nie stosuje się do korekty deklaracji:
1) złożonej po doręczeniu zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej, a w przypadkach, gdy nie stosuje się zawiadomienia - po zakończeniu kontroli podatkowej;
2) dokonanej w wyniku czynności sprawdzających.
Stawka odsetek za zwłokę jest zaokrąglana w gorę do dwóch miejsc po przecinku.

Odsetki podatkowe - Wzór na wyliczanie:

Kz x L x O
------------- = On = Opz
365

gdzie poszczególne symbole i liczby oznaczają:
Kz - kwota zaległości,
L - liczba dni zwłoki,
O - stawka odsetek za zwłokę w stosunku rocznym,
365 - liczba dni w roku,
On - kwota odsetek,
Opz - kwota odsetek po zaokrągleniu,

W przypadku zaległości podatkowej istniejącej w okresach, w których obowiązywały rożne stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, odsetki są naliczane według wzoru odrębnie za każdy z tych okresów, a następnie sumowane. Zaokrągleniu podlega suma odsetek za poszczególne okresy.

Odsetki podatkowe w Excel : odsetki podatkowe kalkulator | odsetki podatkowe 2014 stawki wysokość | odsetki kalkulatory Excel Microsoft Office

odsetki podatkowe formuła Excel - opis funkcji, przykład, instalacja | odsetki podatkowe 2014 VAT ZUS | kalkulator Excel Microsoft Office

Odsetki podatkowe - Zaokrąglenia

Kwotę obliczonych odsetek zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.

Odsetki minimalne

Zgodnie z art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej odsetek za zwłokę nie nalicza się jeżeli wysokość odsetek nie przekraczałaby trzykrotności wartości opłaty dodatkowej pobieranej przez Pocztę Polską za polecenie przesyłki listowej.

Odsetki podatkowe - Podstawa prawna

USTAWA z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749)

Rozdział 4
Terminy płatności
Art. 47. § 1. Termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego.
§ 2. Jeżeli przepisy prawa podatkowego określają kalendarzowo terminy płatności podatku, zaliczki na podatek lub raty podatku, a decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminem płatności podatku, pierwszej zaliczki na podatek lub pierwszej raty podatku, obowiązuje termin określony w § 1.
§ 3. Jeżeli podatnik jest obowiązany sam obliczyć i wpłacić podatek, za termin płatności uważa się ostatni dzień, w którym, zgodnie z przepisami prawa podatkowego, wpłata powinna nastąpić.
§ 4. Terminem płatności dla płatników jest ostatni dzień, w którym, zgodnie z przepisami prawa podatkowego, powinna nastąpić wpłata należności z tytułu podatku.
§ 4a. Terminem płatności dla inkasentów jest dzień następujący po ostatnim dniu, w którym, zgodnie z przepisami prawa podatkowego, wpłata podatku powinna nastąpić, chyba że organ stanowiący właściwej jednostki samorządu terytorialnego wyznaczył termin późniejszy.
§ 5. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, terminy płatności poszczególnych podatków, zaliczek na podatek lub rat podatku, wskazując dzień, miesiąc i rok, w którym upływa termin płatności.

Art. 48. § 1. Organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może odraczać terminy przewidziane w przepisach prawa podatkowego, z wyjątkiem terminów określonych w art. 68-71, art. 77 § 1-3, art. 79 § 2, art. 80 § 1, art. 87 § 3 i 4, art. 88 § 1 i art. 118.
§ 2. Przepisy § 1 stosuje się odpowiednio do terminów dotyczących płatników lub inkasentów.
§ 3. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, właściwość rzeczową organów podatkowych w sprawach, o których mowa w § 1, uwzględniając właściwość organów w zakresie czynności, dla których przewidziane są terminy, oraz termin udzielanego odroczenia.

Art. 49. § 1. W razie wydania decyzji na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub pkt 2 nowym terminem płatności jest dzień, w którym, zgodnie z decyzją, powinna nastąpić zapłata odroczonego podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę albo poszczególnych rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa wraz z odsetkami za zwłokę.
§ 2. Jeżeli w terminie określonym w decyzji podatnik nie dokonał zapłaty odroczonego podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub nie zapłacił którejkolwiek z rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa wraz z odsetkami za zwłokę, terminem płatności podatku lub zaległości podatkowej objętej odroczeniem lub ratą staje się odpowiednio termin określony w art. 47 § 1-3.
§ 3. Przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do odroczonych lub rozłożonych na raty należności płatników lub inkasentów.

Art. 50. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, przedłużać terminy przewidziane w przepisach prawa podatkowego z wyjątkiem terminów określonych w art. 68-71, art. 77 § 1, art. 79 § 2, art. 80 § 1, art. 87 § 3 i 4, art. 88 § 1 i art. 118, określając grupy podatników, którym przedłużono terminy, rodzaje czynności, których termin wykonania został przedłużony, oraz dzień upływu przedłużonego terminu.

Rozdział 5
Zaległość podatkowa
Art. 51. § 1. Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności.
§ 2. Za zaległość podatkową uważa się także niezapłaconą w terminie płatności zaliczkę na podatek, w tym również zaliczkę, o której mowa w art. 23a, lub ratę podatku.
§ 3. Przepisy § 1 i 2 stosuje się również do należności z tytułu podatków, zaliczek na podatki oraz rat podatków niewpłaconych w terminie płatności przez płatnika lub inkasenta.

Art. 52. § 1. Na równi z zaległością podatkową traktuje się także:
1) nadpłatę, jeżeli w zeznaniu lub w deklaracji, o których mowa w art. 73 § 2, została wykazana nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej, a organ podatkowy dokonał jej zwrotu lub zaliczenia na poczet zaległości podatkowych bądź bieżących lub przyszłych zobowiązań podatkowych;
2) zwrot podatku, jeżeli podatnik otrzymał go nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej lub został on zaliczony na poczet zaległości podatkowej albo bieżących lub przyszłych zobowiązań podatkowych, chyba że podatnik wykaże, że nie nastąpiło to z jego winy;
3) wynagrodzenie płatników lub inkasentów pobrane nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej;
4) oprocentowanie nienależnej nadpłaty bądź zwrotu podatku zwrócone lub zaliczone na poczet zaległych, bieżących lub przyszłych zobowiązań podatkowych.
§ 1a. Przepis § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio wobec:
1) byłego wspólnika spółki niemającej osobowości prawnej,
2) osoby fizycznej, która zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej
- w zakresie zwrotu podatku dokonanego im po rozwiązaniu spółki w przypadku, o którym mowa w pkt 1, lub po zakończeniu działalności gospodarczej w przypadku, o którym mowa w pkt 2, na zasadach określonych w odrębnych przepisach.
§ 2. Przepisów § 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli zwrot nadpłaty lub zwrot podatku został dokonany w trybie przewidzianym w art. 274.

Rozdział 6
Odsetki za zwłokę i opłata prolongacyjna
Art. 53. § 1. Od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się również do należności, o których mowa w art. 52 § 1, oraz do nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, w części przekraczającej wysokość podatku należnego za rok podatkowy.
§ 3. Odsetki za zwłokę nalicza podatnik, płatnik, inkasent, następca prawny lub osoba trzecia odpowiadająca za zaległości podatkowe, z zastrzeżeniem art. 53a, art. 62 § 4, art. 66 § 5, art. 67a § 1 pkt 1 lub 2 i art. 76a § 1.
§ 4. Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego.
§ 5. W przypadkach, o których mowa w art. 52 § 1, odsetki za zwłokę naliczane są odpowiednio od dnia:
1) zwrotu nadpłaty, zwrotu podatku, zwrotu oprocentowania lub zaliczenia na poczet zaległości podatkowych lub na poczet bieżących lub przyszłych zobowiązań podatkowych;
2) pobrania wynagrodzenia.

Art. 53a. § 1. Jeżeli w postępowaniu podatkowym po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie złożył deklaracji, wysokość zaliczek jest inna niż wykazana w deklaracji lub zaliczki nie zostały zapłacone w całości lub w części, organ ten wydaje decyzję, w której określa wysokość odsetek za zwłokę na dzień złożenia zeznania podatkowego za rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy, a w przypadku niezłożenia zeznania w terminie - odsetki na ostatni dzień terminu złożenia zeznania, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek na podatek.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do zaliczek na podatek od towarów i usług.

Art. 54. § 1. Odsetek za zwłokę nie nalicza się:
1) za okres zabezpieczenia, od zabezpieczonej kwoty zobowiązania, jeżeli objęte zabezpieczeniem środki pieniężne, w tym kwoty uzyskane ze sprzedaży objętych zabezpieczeniem rzeczy lub praw, zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowych;
2) za okres od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art. 227 § 1, do dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy;
3) za okres od dnia następnego po upływie terminu, o którym mowa w art. 139 § 3, do dnia doręczenia decyzji organu odwoławczego, jeżeli decyzja organu odwoławczego nie została wydana w terminie, o którym mowa w art. 139 § 3;
4) w przypadku zawieszenia postępowania z urzędu - od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania do dnia doręczenia postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania;
5) jeżeli wysokość odsetek nie przekraczałaby trzykrotności wartości opłaty dodatkowej pobieranej przez "Pocztę Polską Spółkę Akcyjną" za polecenie przesyłki listowej;
6) (uchylony);
7) za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania;
7a) za okres od dnia następnego po upływie dwóch lat od dnia złożenia deklaracji, od zaległości związanych z popełnionymi w deklaracji błędami rachunkowymi lub oczywistymi omyłkami, jeżeli w tym okresie nie zostały one ujawnione przez organ podatkowy;
8) w zakresie przewidzianym w odrębnych ustawach.
§ 2. Przepisu § 1 pkt 3 i 7 nie stosuje się, jeżeli do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.
§ 3. Przepisy § 1 pkt 2, 3 i 7 stosuje się również w razie uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz stwierdzenia nieważności decyzji.
§ 4. Przepis § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio w razie przeniesienia na poczet zobowiązań podatkowych zajętych uprzednio rzeczy lub praw majątkowych.
§ 5. (uchylony).

Art. 55. § 1. Odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego.
§ 2. Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.

Art. 56. § 1. Stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%.
§ 1a. W przypadku złożenia prawnie skutecznej korekty deklaracji wraz z uzasadnieniem przyczyn korekty i zapłaty w całości, w ciągu 7 dni od dnia złożenia korekty, zaległości podatkowej, stosuje się obniżoną stawkę odsetek za zwłokę w wysokości 75% stawki, o której mowa w § 1. Stawka odsetek za zwłokę jest zaokrąglana w górę do dwóch miejsc po przecinku.
§ 1b. Przepisu § 1a nie stosuje się do korekty deklaracji:
1) złożonej po doręczeniu zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej, a w przypadkach, gdy nie stosuje się zawiadomienia - po zakończeniu kontroli podatkowej;
2) dokonanej w wyniku czynności sprawdzających.
§ 2. Stawka odsetek za zwłokę ulega obniżeniu lub podwyższeniu w stopniu odpowiadającym obniżeniu lub podwyższeniu podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, poczynając od dnia, w którym stopa ta uległa zmianie.
§ 3. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" stawkę odsetek za zwłokę, o której mowa w § 1, oraz obniżoną stawkę odsetek za zwłokę, o której mowa w § 1a.

Art. 57. § 1. W decyzji wydanej na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub 2, dotyczącej podatków stanowiących dochód budżetu państwa, organ podatkowy ustala opłatę prolongacyjną od kwoty podatku lub zaległości podatkowej.
§ 2. Stawka opłaty prolongacyjnej wynosi 50% ogłaszanej na podstawie art. 56 § 3 stawki odsetek za zwłokę.
§ 3. Wysokość opłaty prolongacyjnej oblicza się przy zastosowaniu stawki opłaty prolongacyjnej obowiązującej w dniu wydania decyzji, o której mowa w § 1.
§ 4. Opłata prolongacyjna wpłacana jest w terminach płatności, o których mowa w art. 49 § 1; w razie niedotrzymania terminu płatności przepis art. 49 § 2 i 3 oraz art. 55 § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 5. Nie ustala się opłaty prolongacyjnej, gdy przyczyną wydania decyzji, o której mowa w § 1, były klęska żywiołowa lub wypadek losowy.
§ 6. Organ podatkowy może odstąpić od ustalenia opłaty prolongacyjnej, jeżeli wydanie decyzji, o której mowa w § 1, następuje w związku z postępowaniem układowym lub na podstawie odrębnych ustaw.
§ 7. Rada gminy, rada powiatu oraz sejmik województwa może wprowadzić opłatę prolongacyjną - w wysokości nie większej niż określona w § 2 - z tytułu rozłożenia na raty lub odroczenia terminu płatności podatków oraz zaległości podatkowych stanowiących dochód odpowiednio - gminy, powiatu lub województwa. Przepisy § 3-5 stosuje się odpowiednio.
§ 8. Przepisy § 1-4 i 7 stosuje się również do odroczonych lub rozłożonych na raty należności płatników lub inkasentów, następców prawnych oraz osób trzecich.

Art. 58. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej.

ODSETKI MAKSYMALNE (maksymalna ustawowa wysokość odsetek za zwłokę)

Każda czynność powinna być zrealizowana w określonym terminie. W przypadku, gdy tak się nie stanie, dłużnik popada w zwłokę, która przede wszystkim wiąże się z konsekwencjami w postaci odsetek cywilnoprawnych lub odpowiedzialności odszkodowawczej.

Odsetki maksymalne za zwłokę w realizacji świadczeń finansowych wynikających z czynności cywilno prawnych stanowią ustawowe ograniczenie odsetek umownych i dotyczą także umów kredytu czy pożyczki, w których dochodzi do prawa rozporządzania wartościami pieniężnymi drugiej strony. Odsetki maksymalne stosuje się również w przypadku odsetek karnych, które wynikają z niewykonania lub nienależytego wykonania świadczenia w terminie (odsetki karne, cywilnoprawne), jak również do sankcji za nieterminowe wykonanie umowy (odsetki karne za zwłokę).

W przypadku zastrzeżenia odsetek wyższych niż ustawowa maksymalna ich wysokość, klauzula taka nie wywoła skutków prawnych, a stronie należą się odsetki maksymalne. Nie powoduje, że umowa będzie w całości nieważna a jedynie w miejsce zapisów dotyczących odsetek umownych wejdzie roszczenie dotyczące odsetek maksymalnych.

Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych, także w razie dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy polskiej.

Umowy zawarte do 20 lipca 2006 r. miały możliwość nadal obowiązywać na dotychczasowych warunkach, w konsekwencji nadal możliwe jest w ich przypadku stosowanie odsetek w wysokości wyższej.

Skapitalizowanie odsetek (anatocyzm, kumulacja odsetek, doliczanie odsetek do zaległych odsetek - odsetki od odsetek) i naliczanie ponownie od ich wartości kolejnych odsetek możliwe jest dopiero po wszczęciu drogi sądowej (dla spełnienia świadczenia). Oznacza to, iż od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy. Nie można natomiast wyrazić takiej zgody już w chwili zawarcia umowy - czyli może ona dotyczyć tylko odsetek, które już powstały.

Wysokość odsetek maksymalnych wynosi czterokrotność stopy procentowej kredytu lombardowego zgodnie z tabelą stawek NBP (Narodowego Banku Polskiego).

Tabela .1. Odsetki maksymalne - Przykładowe stawki obowiązujące w wybranych okresach:

Odsetki maksymalne
Obowiązuje od Stawka

04/07/2013 16% rocznie
06/06/2013 17% rocznie
09/05/2013 18% rocznie
07/03/2013 19% rocznie
07/02/2013 21% rocznie
10/01/2013 22% rocznie
06/12/2012 23% rocznie
08/11/2012 24% rocznie
10/05/2012 25% rocznie
09/06/2011 24% rocznie
12/05/2011 23% rocznie
06/04/2011 22% rocznie
20/01/2011 21% rocznie
25/06/2009 20% rocznie
26/03/2009 21% rocznie
26/02/2009 22% rocznie
28/01/2009 23% rocznie
24/12/2008 26% rocznie
27/11/2008 29% rocznie
26/06/2008 30% rocznie
27/03/2008 29% rocznie
28/02/2008 28% rocznie
31/01/2008 27% rocznie
29/11/2007 26% rocznie
30/08/2007 25% rocznie
28/06/2007 24% rocznie
26/04/2007 23% rocznie
01/03/2006 22% rocznie
20/02/2006 24% rocznie
( w roku 2010 stawka posostała bez zmian)

Odsetki maksymalne - Wzór na wyliczanie:

Kz x L x O
-------------- = On
365

gdzie poszczególne symbole i liczby oznaczają:
Kz - kwotę zaległości,
L - liczbę dni zwłoki,
O - stawkę odsetek za zwłokę w stosunku rocznym,
365 - liczbę dni w roku,
On - kwotę odsetek,

Np. zaległość: 100 zł, dni zwłoki: 10, stopa odsetek ustawowych: 30%.
100 × 10 × 30% / 365 = 0,82 zł

W przypadku zwłoki w spełnieniu świadczenia istniejącej w okresach, w których obowiązywały rożne stawki odsetek maksymalnych, odsetki są naliczane według wzoru, odrębnie za każdy z tych okresów, a następnie sumowane.

Obliczanie odsetek maksymalnych w Excel: odsetki maksymalne kalkulator | odsetki maksymalne 2014 2013 2012 nbp tabela | odsetki 2014 | odsetki maksymalne - formuła Excel - opis funkcji, przykłady, instlacja | odsetki maksymalne 2014 tabela | odsetki 2014

Jeżeli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, tzn. w święto czy w niedzielę, wówczas ulega on przesunięciu na następny dzień niebędący ustawowo wolnym od pracy (np. z niedzieli na poniedziałek). Jeżeli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, np. na sobotę, wówczas nie ulega on przesunięciu.

Strony starające się ominąć zasady stosowania odsetek maksymalnych zapisy dotyczące wyższych odsetek eliminują poprzez wprowadzanie klauzul ubezpieczenia umowy, marży wstępnej, opłaty za rozpatrzenie umowy, wreszcie innych opłat z tytułu usług związanych bezpośrednio z realizacją głównej umowy z tytułu której dochodzi do przeniesienia kapitału lub zwłoki w świadczeniu. Co więcej wprowadzane są kary umowne z tytułu klauzul ustalających świadczenia o charakterze niepieniężnym w takich umowach. Do kar umownych nie mają zastosowania zasady dotyczące odsetek maksymalnych.

Strona, za zawarcie z konsumentem umowy o kredyt konsumencki, w której dla jednej ze stron zastrzeżono korzyści majątkowe przewyższające wysokość odsetek maksymalnych określonych przez ustawę lub zastrzeżenie sobie pobierania tych korzyści, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

W przypadku odsetek karnych za zwłokę strony, w przypadku których wytoczono postępowanie o ich zapłatę mogą bronić się wskazując na naruszenie zasad współżycia społecznego lub nierównomierność obciążenia obu stron świadczeniami za realizowaną umowę.

Odsetki maksymalne - Podstawa prawna

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):

Art. 359. § 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
§ 2(1). Maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego (odsetki maksymalne).
§ 2(2). Jeżeli wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej przekracza wysokość odsetek maksymalnych, należą się odsetki maksymalne.
§ 2(3). Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych, także w razie dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy.
§ 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego.

Art. 481. § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.

Art. 482. § 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
§ 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe.

Termin zapłaty i konsekwencje jego naruszenia, kara umowna

Strony mogą ustalić odsetki umownie na określonym poziomie, nie mogą jednak przekraczać one
odsetek maksymalnych. Jeżeli strony nie ustalą wysokości odsetek - należą się odsetki ustawowe, przy czym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
W przypadku kontaktów między dwoma stronami będącymi konsumentami lub między podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą a konsumentem, odsetki nalicza się od terminu wskazanego w umowie jako termin zapłaty, a jeśli termin ten nie został wskazany umownie - od daty doręczenia dłużnikowi wezwania zapłaty.
W przypadku transakcji pomiędzy przedsiębiorcami odsetki naliczane są w inny sposób. Zmianie podlega bowiem data, od której nalicza się odsetki za zwłokę (związane jest to z wydłużaniem terminów płatności za wykonywane czynności przez drugiego przedsiębiorcę):
- jeżeli termin zapłaty nie został określony w umowie, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za okres począwszy od 31 dnia po spełnieniu świadczenia niepieniężnego - do dnia zapłaty, ale nie dłuższy niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego (czyli do dnia określonego w pisemnym wezwaniu dłużnika do zapłaty, w szczególności w doręczonej dłużnikowi fakturze lub rachunku),
- jeżeli strony w umowie przewidziały termin zapłaty dłuższy niż 30 dni, wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za okres począwszy od 31 dnia po spełnieniu swojego świadczenia niepieniężnego i doręczeniu dłużnikowi faktury lub rachunku - do dnia zapłaty, ale nie dłuższy niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego,
- jeżeli dłużnik, w terminie określonym w umowie albo wezwaniu nie dokona zapłaty na rzecz wierzyciela, który spełnił określone w umowie świadczenie niepieniężne, wierzycielowi przysługują, bez odrębnego wezwania, odsetki podatkowe za zwłokę, chyba że strony uzgodniły wyższe odsetki, za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty (odsetki nie mogą jednak przekraczać odsetek maksymalnych).

Odsetki i płatności
Termin wskazany w umowie i naliczanie odsetek za zwłokę Strony w umowie mogą wskazać nie tylko ile mają czasu na realizację wzajemnych zobowiązań, ale również zasady obliczania tego terminu. Dopiero w przypadku, gdy strony w umowie nie uregulują takich zasad obliczania terminu, zastosowanie znajdują poniższe uregulowania prawne:
- termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia,
- jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło (liczbę dni zaczyna się od dnia następnego),
- termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca,
- jeżeli termin jest oznaczony na początek, środek lub koniec miesiąca, rozumie się przez to pierwszy, piętnasty lub ostatni dzień miesiąca,
- termin półmiesięczny jest równy piętnastu dniom,
- jeżeli termin jest oznaczony w miesiącach lub latach, a ciągłość terminu nie jest wymagana, miesiąc liczy się za dni trzydzieści, a rok za dni trzysta sześćdziesiąt pięć,
- jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, termin upływa dnia następnego.

Odsetki ustawowe
Brak oznaczenia ostatecznego terminu wykonania świadczenia w umowie między stronami nie oznacza, że strona może bez konsekwencji nie wykonać tego świadczenia. Wierzyciel jednak powinien w takim przypadku wezwać na piśmie druga stronę do wykonania świadczenia zgodnie z umową w określonym terminie pod rygorem popadnięcia w zwłokę z realizacją świadczenia. Dopiero od momentu, w którym takie wezwanie zostanie doręczone lub też przekazana zostanie faktura lub faktura pro forma z terminem zapłaty - po niedopełnieniu wskazanego w nim terminu, możliwe jest żądanie odsetek za zwłokę.
Wysokość odsetek może być ustalona przez strony, a jeżeli nie została ustalona - należą się odsetki ustawowe. Strony nie mają jednak możliwości, by umownie wskazane odsetki przekroczyły wysokości odsetek maksymalnych.

Odsetki maksymalne
Wyjątkiem jest płatność w stosunkach profesjonalnych (umowa między przedsiębiorcami, i osobami prowadzącymi działalność w wolnych zawodach). W ich przypadku jeżeli termin zapłaty nie został określony w umowie, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za okres począwszy od 31 dnia po spełnieniu świadczenia niepieniężnego - do dnia zapłaty, ale nie dłuższy niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego. Po tym terminie (po dniu wymagalności) - jeżeli dłużnik nie dokona zapłaty na rzecz wierzyciela, który spełnił określone w umowie świadczenie niepieniężne, wierzycielowi przysługują, bez odrębnego wezwania, odsetki w wysokości odsetek podatkowych za zwłokę. Brak wykonania świadczenia niepieniężnego powoduje, że dłużnik nie może występować o wypłatę odsetek za zwłokę przed terminem wymagalności.



Obliczanie wynagrodzenia netto 2014, 2013, 2012 ... 2000 - zasady naliczania, tabela, podstawa prawna



Umowa o pracę, umowa zlecenie, umowa o dzieło zawiera wynagrodzenie w kwocie brutto. Pracodawca (zleceniodawca, płatnik składek) wypłaci pracownikowi pensję, kwotę określoną w umowie należy pomniejszyć m.in.:
- o składki ZUS na ubezpieczenia społeczne,
- składkę ZUS na ubezpieczenie zdrowotne,
- podatek dochodowy.

Wynagrodzenie wskazane w umowie o pracę jest wynagrodzeniem brutto. Pracodawca, ustalając wysokość wynagrodzenia do wypłaty pracownikowi, ma obowiązek odprowadzenia obowiązkowych składek na ubezpieczenia oraz zaliczki na podatek dochodowy. Powyższych odliczeń pracodawca dokonuje na podstawie przepisów zawartych w odrębnych ustawach, np. ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych.

Aby poprawnie obliczyć wynagrodzenie netto, pracodawca musi dokonać stosownych potrąceń w następującej kolejności:
- składki na ubezpieczenia społeczne,
- składki na ubezpieczenie zdrowotne,
- zaliczki na podatek dochodowy.

Składki ZUS na ubezpieczenia społeczne

W celu obliczenia wynagrodzenia netto pracodawca w pierwszej kolejności powinien od należnego pracownikowi wynagrodzenia brutto obliczyć i pobrać składki na ubezpieczenia społeczne. Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe jest podzielona między pracodawcę i pracownika.

Stopa procentowa składek na ubezpieczenia społeczne

Rodzaj ubezpieczenia Opłacający
i stawka% Pracodawca Pracownik
emerytalne (19,52%) 9,76% 9,76%
rentowe (6%) 4,50% 1,50%
chorobowe (2,45%) - 2,45%

Składka ZUS na ubezpieczenie zdrowotne

Podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pracownika stanowi wynagrodzenie pomniejszone o składki ZUS finansowane ze środków pracownika. WAŻNE! Podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pracowników należy powiększyć o wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną. Stopa procentowa ubezpieczenia zdrowotnego wynosi 9%, przy czym odliczeniu od podatku podlega jedynie 7,75% składki. Jeżeli jednak obliczona składka na ubezpieczenie zdrowotne (9%) okaże się wyższa od zaliczki na podatek dochodowy (ustalonej z uwzględnieniem przysługujących kosztów uzyskania przychodów i kwoty zmniejszającej podatek), składkę trzeba obniżyć do wysokości zaliczki. WAŻNE! Składki na ubezpieczenie zdrowotne nie należy obniżać do kwoty zaliczki w przypadku członków rad nadzorczych i pracowników przebywających na urlopach wychowawczych. Zaliczka na podatek dochodowy W celu obliczenia zaliczki na podatek dochodowy pracodawca musi najpierw ustalić podstawę opodatkowania, którą stanowi wynagrodzenie pracownika pomniejszone o składki ZUS, oraz koszty uzyskania przychodu. Mając ustaloną podstawę, pracodawca może obliczyć podatek dochodowy i wysokość zaliczki (zgodnie z obowiązującą w danym roku skalą podatkową), która podlega przekazaniu do urzędu skarbowego. Obliczając zaliczkę, należy od kwoty podatku odjąć składkę na ubezpieczenie zdrowotne oraz kwotę zmniejszającą podatek. Koszty uzyskania przychodu nie uległy zmianie i w 2012 r. wynoszą miesięcznie: • 111,25 zł - podstawowe (stosuje się w przypadku gdy pracownik uzyskuje przychody z tytułu jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej), • 139,06 zł - podwyższone (mają zastosowanie w przypadku, gdy pracownik zamieszkuje w innej miejscowości niż ta, w której znajduje się zakład pracy i nie otrzymuje on dodatku za rozłąkę, koszty te stosuje się, jeżeli pracownik złoży odpowiednie oświadczenie). Skala podatkowa w 2012 r. Podstawa obliczenia podatku w złotych Wysokość podatku ponad do do 85 528,00 zł 18% minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł ponad 85 528,00 zł 14839,02 + 32% nadwyżki ponad 85 528,00 zł Kwota zmniejszająca podatek wynosi 46,33 zł miesięcznie, tj. 556,02 zł rocznie (obowiązuje w pierwszym przedziale skali podatkowej).

Obliczanie wynagrodzenia netto/brutto w Excel, ZUS pracodawcy/płatnika: kalkulator wynagrodzeń - formuła Excel - opis funkcji, przykłady, instlacja wynagrodzenie netto brutto 1680 - kalkulator wynagrodzeń - formuła Excel - opis funkcji, przykłady, instlacja kalkulator wynagrodzeń netto brutto 1680

Przykład Pracownik zatrudniony na pełny etat od 1 września 2011 r. otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 3750 zł brutto. Przysługują mu podstawowe koszty uzyskania przychodów, złożył też PIT-2 uprawniający pracodawcę do potrącania z jego zaliczek miesięcznych kwot zmniejszających podatek. Rozliczenie jego wynagrodzenia w styczniu 2012 r. powinno wyglądać następująco: Krok 1. Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika: • podstawa wymiaru składek: 3750 zł, • składka na ubezpieczenie emerytalne (9,76%) : 3750 zł x 9,76% = 366 zł, • składka na ubezpieczenie rentowe (1,5%): 3750 zł x 1,5% = 56,25 zł, • składka na ubezpieczenie chorobowe (2,45%): 3750 zł x 2,45% = 91,88 zł, Suma składek ZUS: 514,13 zł (366 zł + 56,25 zł + 91,88 zł). Krok 2. Składka na ubezpieczenie zdrowotne: • podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne: 3750 zł (wynagrodzenie brutto) - 514,13 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) = 3235,87 zł, • składka zdrowotna do przekazania do ZUS (9%): 3235,87 zł x 9% = 291,23 zł, • składka zdrowotna do odliczenia od podatku (7,75%): 3235,87 zł x 7,75% = 250,78 zł. Krok 3. Zaliczka na podatek dochodowy: • podstawa opodatkowania: 3750 zł (wynagrodzenie brutto) - 514,13 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) - 111,25 zł (kup) = 3124,62 zł; 3125 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych), • zaliczka na podatek dochodowy: (3125 zł x 18%) - 46,33 zł (kwota zmniejszająca podatek) = 516,17 zł, • zaliczka na podatek podlegająca wpłacie do urzędu skarbowego: 516,17 zł - 250,78 zł (składka zdrowotna 7,75% podlegająca odliczeniu od podatku) = 265,39 zł; 265 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych). Krok 4. Kwota wynagrodzenia netto: Po ustaleniu obowiązkowych obciążeń można ustalić kwotę netto wynagrodzenia dla danego pracownika: 3750 zł (wynagrodzenie brutto) - 514,13 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) - 291,23 (składka zdrowotna 9%) - 265 zł (zaliczka na podatek do US) = 2679,64 zł (wynagrodzenie netto). Pracownikowi należy wypłacić 2679,64 zł. Wzrost minimalnego wynagrodzenia Pracodawcy powinni pamiętać, że od 1 stycznia 2012 r. będzie obowiązywać nowa wysokość wynagrodzenia minimalnego - 1500 zł brutto. W wyniku zmiany pracodawcy muszą zatem podwyższyć płace pracownikom otrzymującym wynagrodzenie minimalne. W związku z tym od nowego roku pracownicy otrzymają wynagrodzenie wyższe o 79,52 zł netto w stosunku do 2011 r. Przykład Pracownik zatrudniony na pełny etat od 15 lutego 2011 r. otrzymywał wynagrodzenie minimalne - 1386 zł. Od 1 stycznia 2012 r. wynagrodzenie minimalne uległo zmianie i wynosi 1500 zł. W związku z tym wynagrodzenie pracownika zostało podwyższone do tej kwoty. Zatrudnionemu przysługują podstawowe koszty uzyskania przychodów, złożył też PIT-2 uprawniający pracodawcę do potrącania z jego zaliczek miesięcznych kwot zmniejszających. Zakładając, że pracownik w styczniu 2012 r. nie chorował, rozliczenie jego wynagrodzenia za ten miesiąc powinno wyglądać następująco: Krok 1. Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika: • podstawa wymiaru składek: 1500 zł, • składka na ubezpieczenie emerytalne (9,76%) : 1500 zł x 9,76% = 146,40 zł, • składka na ubezpieczenie rentowe (1,5%) : 1500 zł x 1, 5% = 22,50 zł, • składka na ubezpieczenie chorobowe (2,45%) : 1500 zł x 2,45% = 36,75 zł, Suma składek ZUS: 205, 65 zł (146,40 zł + 22,50 zł + 36,75 zł). Krok 2. Składka na ubezpieczenie zdrowotne: • podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne: 1500 zł (wynagrodzenie brutto) - 205,65 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) = 1294,35 zł, • składka zdrowotna do przekazania do ZUS (9%): 1294,35 zł x 9% = 116,49 zł, • składka zdrowotna do odliczenia od podatku (7,75%): 1294,35 zł x 7,75% = 100,31 zł. Krok 3. Zaliczka na podatek dochodowy: • podstawa opodatkowania: 1500 zł (wynagrodzenie brutto) - 205,65 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) - 111,25 zł (kup) = 1183,10 zł; 1183 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych), • zaliczka na podatek dochodowy: (1183 zł x 18%) - 46,33 zł (kwota zmniejszająca podatek) = 166,61 zł, • zaliczka na podatek podlegająca wpłacie do urzędu skarbowego: 166,61 zł - 100,31 zł (składka zdrowotna 7,75% podlegająca odliczeniu od podatku) = 66,30 zł; 66 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych). Krok 4. Kwota wynagrodzenia netto: Po ustaleniu obowiązkowych obciążeń można już ustalić kwotę netto wynagrodzenia dla danego pracownika: 1500 zł (wynagrodzenie brutto) - 205,65 zł (składki ZUS finansowane przez pracownika) - 116,49 (składka zdrowotna 9%) - 66 zł (zaliczka na podatek do US) = 1111,86 zł (wynagrodzenie netto), Pracownik za styczeń 2012 r. powinien otrzymać wynagrodzenie 1111,86 zł netto.

Podstawa prawna.

• ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.),
• ustawa z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU nr 164, poz. 1027 ze zm.),
• ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.).


Obliczanie wynagrodzeń w latach 2011, 2010, 2009, 2008, 2007, 2006, 2005 oraz z tytułu umów umowa zlecenie i umowo o dzieło w przygotowaniu.

formuła Excel odsetki ustawowe, formuła Excel odsetki podatkowe, formuła Excel odsetki maksymalne, formuła Excel netto brutto kalkulator wynagrodzeń, formuła Excel kwota słownie excel kalkulator dodatek

Kursy walut - Definicja


Kurs walutowy - cena danej waluty wyrażona w innej walucie. Miejscem transakcji, na którym przedmiotem są waluty krajowe jest rynek walutowy; sprzedaje się jedną walutę w zamian za inną. Mowa jest o rynku, aby podkreślić, że występują na nim: podaż, popyt i cena. Na ogół o relacjach wymiany walut, czyli o kursach walut, decyduje podstawowe prawo rynku tworzące kurs (cenę) równowagi przy zrównaniu popytu z podażą danej waluty.




automatyczne kursy średnie NBP w Excel :
excel kursy średnie NBP - opis formuły przykłady instalacja
excel kursy średnie NBP

kurs NBP
inne dodatkowe formuły (funkcje) Excel :
- odsetki wg stóp kredytu lombardowego,
- odsetki wg stóp kredytu lombardowego,
- kwota słownie
- excel słownie
- słownie po angielsku
- słownie po niemiecku
- słownie po francusku
- weryfikacja nr konta, pesel, NIP, regon
- jaki to bank




Czynniki określające podaż danej waluty i popyt na nią


1. Obroty handlowe w stosunkach dwustronnych, wymiana usług, ruch turystyczny, przepływ technologii itp., czyli tzw. bilans płatniczy
2. Polityka walutowa rządu, która między innymi określa system kursów.



Kursy walut - Rodzaje kursów walutowych


Kurs sztywny - ustalony przez organ państwa, nie podlega wahaniom
Kurs stały - ulega wahaniom wywołanym grą popytu i podaży, zakres wahań jest ściśle określony
Kurs płynny - kształtowany jedynie poprzez popyt i podaż

Zmiany kursów

Kursy stałe
dewaluacja - skokowe, administracyjne zmniejszenie międzynarodowej wartości waluty
rewaluacja - skokowe, administracyjne zwiększenie międzynarodowej wartości waluty

Kursy płynne
deprecjacja - spadek międzynarodowej wartości waluty
aprecjacja - wzrost międzynarodowej wartości waluty



Funkcje kursu walutowego


Współczynnik efektywności wymiany - gdy ceny i koszty ustalane są w różnej walucie
Regulator wymiany - zmniejszenie lub zwiekszenie efektywności wymiany łączy się ze zmniejszeniem lub zwiększeniem liczby i wartości zawieranych transakcji
Instrument polityki gospodarczej - aby kurs walutowy był instrumentem polityki gospodarczej musi być podatny na wpływy władz publicznych w kraju. Władze monetarne mając możliwość kształtowania kursu walutowego mogą stanowić bądź wspierać określone tendencje zmian Instrument gier finansowych - zróżnicowanie kursów walutowych w przestrzeni i w czasie pozwala na dokonywanie różnego rodzaju transakcji walutowych, np. transakcje arbitrażowe, opcje walutowe, transakcje future
Kurs walutowy jako kryterium porównywalności gospodarek i dochodów - kursy pełnią funkcję jakby wspólnego mianownika przy porównywaniu wartości wyrażonych w różnych walutach
Funkcja informacyjna - informuje o cenie walut obcych
Funkcja cenotwórcza - kurs przenosi zagraniczne układy cen na układ krajowy wraz ze wszystkimi wynikającymi stąd ekonomicznymi konsekwencjami dla gospodarki światowej



Kursy walut - Wysokość i zmiany kursu


Czynniki ekonomiczne wpływające na wysokość kursów:
- podaż walut obcych na krajowym rynku,
- popyt na waluty obce,
- różnice stóp procentowych oraz stóp inflacji na rynku obcym i krajowym,
- stopień reglamentacji waluty,
- polityka walutowa,
- stan gospodarki kraju oraz jego partnerów gospodarczych.

Czynniki polityczne wpływające na wosokość kursów:
- sytuacja międzynarodowa,
- napięcia polityczne.

Czynniki psychologiczne wpływające na wysokość kursów:
- związane z oczekiwaniami dotyczącymi przyszłego stanu gospodarki.



Średni Kurs Walut NBP - Zasady wyliczania


Sposób wyliczania Kuru Średniego Walut NBP reguluje uchwała Zarządu NBP. Każdego dnia ok. godziny 11.00 NBP (Narodowy Bank Polski) podaje informację o wysokości średnich kursów walut, które są potem publikowane we wszystkich portalach finansowych i informacyjnych.

Kilka minut wcześniej NBP 'pyta' dziesięć wybranych banków, które prowadzą wymianę walutową w relacji waluta / złotówki (czyli kupują i sprzedają waluty za PLN) o kursy kupna i sprzedaży 2 walut: USD i EUR (tzn. o to ile złotych banki płacą za walutę i za ile złotych sprzedają ją swoim klientom). Kursy takie, wyrażone w PLN (polskich złotych) nazywa się kwotowaniami. Następnie 'kwotowania są uśredniane' tzn. dodawany jest kurs sprzedaży do kursu kupna waluty z każdego banku i dzielony przez 2. Dwa najwyższe i dwa najniższe, wyliczone w ten sposób kursy, są odrzucane, a z pozostałych wyliczany jest Kurs Średni Walut NBP (suma 6 uśrednionych kwotowań dzielona przez 6). W ten sposób wyliczany jest kurs średni USD czyli - ile średnio złotych kosztuje w bankach 1 dolar, oraz kurs średni EUR - tzn. ile średnio złotych kosztuje w bankach 1 euro. No nie zupełnie kosztuje - bo jest to przecież średnia kursu sprzedaży i kursu kupna waluty na rynku bankowym.

Dla pozostałych walut kurs średni NBP liczy się nieco inaczej - w oparciu o kurs EUR do PLN i kursy innych walut do EUR podawane przez agencje informacyjne.



Kursy Walut - Zastosowania Średniego Kursu Walut NBP


1. Według tego kursu wylicza się zwykle pozycje bilansu określone w walucie (należności, zobowiązania, gotówkę i środki na rachunkach walutowych w banku), dzięki temu takie wielkości w walutach są porównywalne.
2. Czasem kurs średni walut NBP jest umieszczany w różnych umowach i dokumentach - jako podstawa do wyliczenia należności lub zobowiązania w złotówkach (np. cena, wynagrodzenie, czynsz za wynajem lokalu biurowego mogą być podane w USD czy EUR, a płacone w PLN po kursie średnim NBP dla danej waluty).
3. Kurs średni pokazuje jaki jest trend (w porównaniu w kursami z poprzednich dni - rośnie czy spada?), a więc pokazuje ogólną tendencję w bankach.



Kursy Walut - zasady przeliczania transakcji


Ustawa o rachunkowości nie zawiera definicji kursu faktycznie zastosowanego. Przyjąć należy, iż chodzi o kurs, który ma faktyczne zastosowanie w danej operacji gospodarczej. Zgodnie z art. 30. ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości wyrażone w walutach obcych operacje gospodarcze ujmuje się w księgach rachunkowych na dzień ich przeprowadzenia, o ile odrębne przepisy dotyczące środkow pochodzących z budżetu Unii Europejskiej i innych krajów Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz środków niepodlegających zwrotowi, pochodzących ze źródeł zagranicznych nie stanowi inaczej - odpowiednio po kursie:
- faktycznie zastosowanym w tym dniu, wynikającym z charakteru operacji w przypadku sprzedaży lub kupna walut oraz zapłaty należności lub zobowiązań, - średnim ogłoszonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski z dnia poprzedzającego ten dzień. W przypadku zapłaty należności lub zobowiązań, jeżeli nie jest zasadne zastosowanie kursu, o ktorym mowa wyżej, a także w przypadku pozostałych operacji.

Jak wynika z powyższego przepisu ustawa o rachunkowości wyraźnie określa, jakie kursy powinna stosować jednostka przy przeliczaniu zdarzeń gospodarczych wyrażonych w walutach obcych, na moment ich ujęcia w księgach rachunkowych. W tym zakresie nie pozostawia jednostce swobodnego wyboru, dając do dyspozycji kursy faktycznie zastosowane lub kurs średni NBP z dnia poprzedzającego dzień dokonania operacji gospodarczej.

Kurs faktycznie zastosowany
Ustawa o rachunkowości nie zawiera definicji kursu faktycznie zastosowanego. Przyjąć należy, iż chodzi o kurs, który ma faktyczne zastosowanie w danej operacji gospodarczej. W przypadku gdy spółka dokonuje zakupu/sprzedaży waluty np. w banku lub w kantorze, wowczas zastosowanie będzie miał kurs kupna/sprzedaży konkretnego banku lub kantoru z dnia zakupu/sprzedaży jako kurs faktycznie zastosowany. Podobnie, w przypadku, gdy podmiot otrzymuje zapłatę w walucie, ale na rachunek prowadzony w złotych polskich oraz w przypadku, gdy dokonuje on zapłaty za zobowiązanie wyrażone w walucie, ale z rachunku bankowego prowadzonego w złotych polskich, wówczas przyjmuje się, iż bank dokonuje odpowiednio sprzedaży/zakupu waluty i zastosowanie znajdzie wowczas kurs kupna/sprzedaży tego banku z danego dnia jako kurs faktycznie zastosowany.

Średni kurs NBP
W przypadku natomiast, gdy kurs faktycznie zastosowany nie występuje lub też mamy do czynienia z innym zdarzeniem gospodarczym niż kupno/sprzedaż waluty lub zapłata należności/ zobowiązań, spółka może stosować kurs średni NBP z dnia poprzedzającego dzień operacji gospodarczej. Ta zasada znajdzie zastosowanie w przypadku, gdy spółka otrzymuje zapłatę w walucie na rachunek bankowy walutowy. Przyjmuje się wówczas, iż w takim przypadku nie dokonuje ona zakupu waluty od banku. Bank tylko dokonuje księgowania wpływu, ale jako strona nie uczestniczy w danym zdarzeniu gospodarczym. Podobnie w przypadku, gdy spółka dokonuje zapłaty za zobowiązania, walutą zgromadzoną na rachunku bankowym walutowym, która pochodzi z wcześniej otrzymanych zapłat należności. W takiej sytuacji nie jest zasadne stosowanie kursow kupna/sprzedaży banku, gdyż bank, podobnie jak w przypadku powyżej, jako strona nie uczestniczy w operacji gospodarczej. Dokonuje tylko księgowania ruchu waluty na rachunku bankowym. Dla wyceny rozchodu waluty z rachunku bankowego spółka przyjąć powinna kurs, po jakim waluty te wyceniano w momencie ich wpływu na rachunek walutowy, przy zastosowaniu jednej z przyjętej metody ustalania wartości ich rozchodu. Wyboru metody dokonać powinien kierownik jednostki w polityce rachunkowości.



Kursy Walut - Różnice kursowe


Różnica kursowa - różnica, która wynika z przeliczenia danej liczby jednostek jednej waluty na inną walutę po różnych kursach wymiany pomiędzy określonymi w przepisach momentami ustalenia kursów.

Wszelkie opiewające na walutę obcą aktywa, pasywa, przychody oraz koszty w myśl ustawy o rachunkowości muszą być ujęte w księgach rachunkowych oraz w sprawozdaniu finansowym w złotych. Stąd wynika konieczność, aby wartość pozycji wyrażonych w walucie obcej była przeliczona na złote po właściwym kursie. Wiąże się to ze zmianą kursów danej waluty, czego następstwem są tak zwane różnice kursowe.

W myśl art. 30 ust. 2 pkt. 1 ustawy o rachunkowości, operacje gospodarcze wyrażone w walutach obcych, dotyczące środków pieniężnych, udziałów i papierów wartościowych, w ciągu roku obrotowego ujmuje się w księgach rachunkowych po kursie kupna lub sprzedaży banku, z którego usług korzysta jednostka.

Obecnie ustawa o CIT daje możliwość wyboru ustalania różnic kursowych według przepisów podatkowych lub bilansowych.
Metoda bilansowa polega na zaliczeniu odpowiednio do przychodów lub kosztów ich uzyskania ujętych w księgach różnic kursowych z tytułu transakcji walutowych i wynikających z dokonanej wyceny składników aktywów i pasywów wyrażonych w walucie obcej, a także wyceny pozabilansowej pozycji w walutach obcych.
W metodzie podatkowej dla rozliczania różnic kursowych należy stosować "kurs faktycznie zastosowany" w dniu transakcji. Jeśli nie jest możliwe jego ustalenie, należy przyjąć kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego ten dzień.